Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z orzecznictwa KIO

30 maja 2022

NR 202 (Maj 2022)

Wyroki na SzuKIO.pl/ciekawe

0 207

Przedstawiamy poniżej wybór wyroków Krajowej Izby Odwoławczej, które zostały wydane w 2022 roku. Ich analiza powinna ułatwić interpretację ustawy – Prawo zamówień publicznych.

Zdolność do realizacji zamówienia KIO 270/22

Istotą warunków formułowanych przez zamawiającego jest uzyskanie potwierdzenia, że wykonawca będzie zdolny do realizacji zamówienia. Na potwierdzenie tego zamawiający żąda określonych dokumentów, a nie samych deklaracji w tym zakresie.

POLECAMY

Nie sposób […] podzielić interpretacji, którą zamawiający zaprezentował na rozprawie, że analiza treści decyzji prowadzi do wniosku, iż skoro w odniesieniu do odpadów o kodach 20 01 14*, 20 01 15* i 20 01 33* przewidziano, że będą one magazynowane […] to jeśli decyzja przewiduje etap magazynowania odpadów o tych kodach i jest to jeden z etapów procesu odzysku, należy uznać, że zezwoleniem objęto również jeden z etapów dotyczących przetwarzania odpadów. Interpretacja taka jest nieuprawniona, gdyż po pierwsze nie wynika z literalnego brzmienia decyzji (w tej dokonano jednoznacznego podziału na odpady, dla których G. posiada zezwolenie na zbieranie, oraz część, w której wymieniono te odpady, dla których udzielono zezwolenia na ich przetwarzanie). […] Nie sposób zaakceptować także wyjaśnień składanych na rozprawie przez przystępującego. Wskazywał on na treść § 1 ust. 2 zawartych z Konsorcjum P. umów – z którego wynikać ma zapewnienie G., że zobowiązuje się on do realizacji usług polegających na przetwarzaniu odpadów. Powoływał się także na wynikającą z art. 27 ust. 3 ustawy o odpadach możliwość przekazywania odpadów następnemu posiadaczowi odpadów, który ma stosowną decyzję na ich przetwarzanie. Z powyższego wywodził, że: 

 

Ważne

[…] skoro G... przyjął na siebie określone zobowiązanie, to musi je realizować zgodnie z treścią zawartej umowy, i w tym celu może, nawet jeśli sam nie posiada stosownego zezwolenia, przekazywać odpady innemu podmiotowi. 


 

Takie wyjaśnienia są nie do zaakceptowania z tego powodu, że zgodnie z treścią omawianego warunku zamawiający jednoznacznie przesądził, iż wymaga, aby podmiot, który złożył ofertę, albo sam posiadał zezwolenie na przetwarzanie odpadów, albo żeby przedłożył umowę zawartą z podmiotem takie zezwolenie posiadającym. Żaden z powyższych warunków nie został spełniony i nie może zmienić tej oceny ani treść zawartych z G. umów, ani też oświadczenie przedłożone przez przystępującego na rozprawie, w którym G. deklaruje, że będzie w stanie kompleksowo przetworzyć odpady przekazane przez Konsorcjum P. w ramach części 3 zamówienia. 

Nieuprawnione wymagania KIO 248/22

Działanie zamawiającego, polegające na żądaniu dokumentów, które nie są w żaden sposób związane z przedmiotem zamówienia, należy uznać za nieuzasadnione. 

Izba nakazała […] zmianę SWZ w zakresie, w jakim zamawiający wymagał, aby producent ofertujący sztuczną trawę posiadał licencję FIFA i był wymieniony na oficjalnej stronie internetowej (www.fifa.com) FIFA jako „FIFA Licensees”, uznając, że wymóg w tym zakresie należy uznać za nadmierny, utrudniający uczciwą konkurencję i nieznajdujący oparcia w przedmiocie zamówienia. 

Rozstrzygająca w ocenie tego zarzutu była okoliczność, że przedmiotem zamówienia jest przebudowa boiska o powierzchni ok. 2500 m², które będzie użytkowane głównie przez młodzież szkolną. Nawet jeżeli, jak twierdzi zamawiający, jest to jedyny taki obiekt w okolicy, a w konsekwencji jego wykorzystanie, a zatem i obciążenie, będzie bardzo wysokie, to z pewnością nie jest obiektem, który będzie podlegał certyfikacji. Ponadto wymagana przez zamawiającego przynależność do FIFA („FIFA Licensees”) nie jest powiązana z samym produktem i nie przekłada się bezpośrednio na jego jakość i trwałość. 

Posiadanie ww. statusu nie potwierdza ani cech jakościowych nawierzchni, ani też nie jest gwarancją, że przy produkcji dochowano określonych standardów, będących gwarancją trwałości produktu. Przynależność do organizacji nie wpływa też na standard wykonania prac jako całości. Dokument ten w konsekwencji nie jest tym, który może być żądany na potwierdzenie, że oferowane roboty budowlane/dostawy spełniają wymagania wskazane w SWZ. Uzyskanie powyższego statusu wiąże się jedynie z przynależnością do określonej organizacji o charakterze pozarządowym, która to przynależność ma charakter nieobowiązkowy. […] Sam zamawiający przyznał w odpowiedzi na odwołanie, że nie jest zainteresowany wykonawcą, który jest jednocześnie producentem nawierzchni sportowych. Poprzez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób, jaki zawarto w SWZ, i żądając między innymi powyższych dokumentów, ogranicza krąg potencjalnych oferentów do tych, którzy wykonają jedynie roboty budowlane, kupując gotowe nawierzchnie od podmiotów, które posiadają stosowną licencję. Takie działanie, w ocenie Izby, jest nieuprawnione jako naruszające przepisy ustawy Pzp.

Zmiana wynagrodzenia KIO 230/22

Regulacja zawarta w art. 439 ust. 2 pkt 4 ustawy Pzp pozostawia do decyzji zamawiającego, jaka powinna być wartość zmiany wynagrodzenia, którą zamawiający dopuszcza.

Zamawiający wypełnił wymaganie wynikające ze wskazanego przepisu i przewidział maksymalną wartość zmiany wynagrodzenia, jaka zostanie dopuszczona w efekcie zastosowania postanowień o zasadach wprowadzania zmian wysokości wynagrodzenia. […] powyższy przepis nie nakłada na zamawiającego wymogu oddania w waloryzacji pełnego zakresu zmian cen. Na zamawiającego nie został nałożony obowiązek 100% rekompensaty zmian kosztów realizacji inwestycji z uwagi na wzrost cen materiałów budowlanych i surowców.

Umowa obowiązkowa KIO 175/22

Realność polegania na zasobach podmiotu trzeciego w związku z udostępnieniem polisy OC w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej związanej z przedmiotem zamówienia wymaga, aby podmiot trzeci zawarł stosowną umowę ubezpieczenia na rzecz wykonawcy lub uczestnika konkursu.

Tylko wtedy bowiem będzie możliwe wykazanie, że podmiot trzeci jest w stanie ponieść ciężar składki z tytułu opłacenia polisy OC na rzecz wykonawcy. Nie jest wystarczające powołanie się na samą taką możliwość bez zawarcia stosownej umowy w sprawie polisy OC. Po pierwsze, nie miałoby to wówczas charakteru realnego, a po drugie, podejście takie byłoby przejawem nierównego traktowania uczestników konkursu, gdzie w uprzywilejowanej pozycji byłby ten, który powoływałby się na potencjał podmiotu trzeciego wobec uczestnika, który powoływałby się na własne zasoby i musiałby mieć na moment składania wniosku zawartą z ubezpieczycielem umowę w sprawie polisy OC. 

[…] Powołanie się podczas rozprawy jedynie na gotowość do objęcia ubezpieczeniem podmiotu trzeciego odwołującego jest w ocenie Izby niewystarczająca dla uznania realnego charakteru udostępnienia tego potencjału […]. Nie ma wątpliwości, że faktycznie objęcie odwołującego polisą podmiotu trzeciego nastąpiło dopiero z dniem wystosowania przez zamawiającego wezwania do uzupełnienia oświadczenia bądź zmiany podmiotu trzeciego w taki sposób, aby nie było wątpliwości co do realności powołania się na ten potencjał, bądź ewentualnie powołania się na własne zasoby. Warunek dotyczył posiadania polisy OC, a nie samej możliwości jej posiadania. Co więcej, spełnienie tego warunku należało wykazać wraz ze złożeniem wniosku, stąd też w ocenie Izby: 
 

Ważne

odwołujący powinien być objęty polisą OC podmiotu trzeciego udostępniającego mu swój potencjał w tym zakresie już na dzień składania wniosków o udział w konkursie.

 

Przed złożeniem oferty KIO 169/22

W związku z tym, że postępowanie dotyczy kompleksowej usługi odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych, zamawiający był zobligowany wymagać od wykonawców do wskazania w ofercie instalacji komunalnych, do których te odpady będą przekazywane.

[…] podanie adresu instalacji ma swoje odzwierciedlenie w treści art. 6d ust. 4 pkt 5 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 888, dalej również jako u.c.p.g.) […] Wymóg ten ma charakter bezwzględny, co oznacza, że zamawiający nie może się z tego obowiązku w żaden sposób zwolnić. […] Zamawiający w stosunku do treści oferty w żaden sposób nie zobowiązał wykonawców do podania informacji o instalacjach, z których będą korzystać podczas realizacji świadczenia. A samo wskazanie we wzorze umowy, że przed podpisaniem zobowiązania umownego wybrany wykonawca zobowiązany jest do podania danych instalacji do umowy, Izba uważa za niewystarczające. 

Przepisy u.c.p.g. jednoznacznie obligują do wskazania instalacji w ofercie […]. Wymóg wskazania instalacji w jasny i klarowny sposób odnosi się do momentu złożenia oferty, a nie momentu podpisania zobowiązania umownego. Zamawiający w ten sposób uzyskuje informacje, na jakich zasadach dany podmiot będzie świadczenie realizował, co w konsekwencji doprowadzić może do podpisania umowy. Złożenie oferty poprzedza zatem podpisanie umowy i jest odrębnym etapem postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. […]

Jeśli ustawodawca uznał informację dotyczącą podania w ofercie instalacji w przypadku zamówień na odbiór i zagospodarowanie odpadów za na tyle istotną, że zobowiązał zamawiającego do wskazania w SWZ, aby wykonawcy ją podawali, to nie ma żadnych podstaw do zakwestionowania czy pominięcia tego wymogu. […] Przepis ten należy potraktować jako lex specialis względem przepisów Pzp i w związku z tym jest to kolejny obowiązek, jaki ustawodawca nakłada na zamawiającego.

Subiektywne kryteria KIO 137/22

Opis sposobu oceny w ramach przyjętej metodologii nie może prowadzić do subiektywnej oceny zamawiającego, którą propozycję z ofert uznać za korzystniejszą.

Zamawiający podzielił kryterium czasu reakcji na trzy podgrupy: do 6 godzin, od 6 do 12 godzin i od 12 do 20 godzin. Oznacza to, w ocenie składu orzekającego Izby, że wartości 6 i 12 godzin są tymi, które powtarzają się w poszczególnych kategoriach/przedziałach. Tym samym rodzi się wątpliwość, jaką liczbę punktów winien otrzymać wykonawca, który zaoferuje właśnie taką konkretną liczbę godzin. 

Podział na poszczególne podgrupy nie ma charakteru rozłącznego, co w ocenie Izby czyni niemożliwym ocenę takich ofert, gdzie dane przyjęły wymiar konkretnej liczby. Nie jest wiadomym, do której podgrupy przypisać dany czas reakcji. […] Dla Izby nie jest oczywistym, że jeżeli dany wykonawca zaoferował zapis w ofercie „6 godzin” na objęcie posterunku, należy odczytywać jako de facto „do 6 godzin”. Równie dobrze można stwierdzić, że 6 godzin wchodzi w zakres grupy od 6 do 12 godzin, a tym samym możliwe jest przyznanie albo 20 lub 10 punktów. […] Jeżeli ustalone kryteria oceny pozwalają na zakwalifikowanie zadeklarowanego czasu reakcji do dwóch różnych zbiorów, to kryterium takie nie prowadzi do wyboru oferty najkorzystniejszej.

Oświadczenia składane wraz z ofertą KIO 84/22

Niezłożenie na etapie postępowania w sprawie zawarcia umowy ramowej oświadczeń w przedmiocie sposobu realizacji przyszłych umów wykonawczych czy udziału w przyszłych postępowaniach o udzielenie zamówienia wykonawczego –
powoduje odrzucenie oferty.

Niezgodność oferty odwołującego z treścią SWZ polega na tym, że odwołujący, pomimo postawionego w SWZ wymagania, w ofercie:

  • nie zaakceptował przedmiotu zamówienia oraz nie zobowiązał się do jego realizacji na warunkach określonych przez zamawiającego, 
  • nie zaakceptował terminu obowiązywania umowy ramowej – 24 miesiące od dnia zawarcia, 
  • nie zobowiązał się do wykonania zamówienia zgodnie z warunkami projektu umowy wykonawczej, 
  • nie zaakceptował warunków płatności przedstawionych przez zamawiającego w projekcie umowy wykonawczej, 
  • nie oświadczył, że każdorazowo w postępowaniu wykonawczym udzieli gwarancji szczegółowo określonej we wzorze umowy wykonawczej, 
  • nie oświadczył, że zapoznał się ze SWZ i nie przyjął jej bez zastrzeżeń oraz 
  • nie oświadczył, że zdobył konieczne informacje potrzebne do prawidłowego przygotowania oferty […]. 

Oferty składane w przedmiotowym postępowaniu stanowią załącznik do umów ramowych. Na podstawie umowy ramowej oraz złożonej oferty zamawiający planuje udzielać w przyszłości zamówień na realizację przedmiotu zamówienia. Oznacza to, że oferta wykonawcy będzie miała znaczenie nie tylko w zakresie zawartej umowy ramowej, ale również w zakresie przyszłych postępowań o udzielenie zamówienia wykonawczego, jak również samej umowy wykonawczej. 


...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy