Dołącz do czytelników
Brak wyników

Analiza nowego Pzp

3 grudnia 2019

NR 180 (Grudzień 2019)

Obowiązki zamawiających lub wykonawców (2)

0 1

W poprzednim numerze MZP omówione zostały nowe obowiązki, których wykonanie nałożono na zamawiających w ustawie z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2019). W tym numerze omówiono wybrane obowiązki zamawiających lub wykonawców, które mają swoje odpowiedniki w czynnościach uregulowanych w obowiązującej ustawie z dnia 29 stycz- nia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1843), ale sposób ich wykonywania został znacząco zmodyfikowany lub rozbudowany.

Celowo w niniejszym artykule pominięto przedstawienie niewielkich zmian lub modyfikacji o charakterze redakcyjnym czy legislacyjnym, jak np. wyodrębnienie w ramach instytucji zamawiających publicznych, sektorowych albo subsydiowanych czy nieco inne zdefiniowanie pojęć w słowniczku zawartym m.in. w art. 7 nowego Pzp. Skupiono się wyłącznie na zmianach dotyczących wybranych czynności, których wykonanie obciąża zamawiających (przynajmniej niektórych) także w obecnie obowiązującym Pzp z 2004 r., jednakże w nieco innym zakresie lub w inny sposób.

Zmiany dotyczące planu postępowań o udzielenie zamówień publicznych

Przepisy nowego Pzp, podobnie jak to czynią uregulowania z 2004 r., nakładają obowiązek sporządzenia planu postępowań o udzielenie zamówień, zwanego dalej planem postępowań, jakie zamawiający przewidują przeprowadzić w danym roku finansowym. Obowiązek ten obejmuje zamawiających publicznych (jednostki sektora finansów publicznych i państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej) lub ich związki. 
 

Ważne

Zasadnicza zmiana w stosunku do dotychczasowych uregulowań polega na tym, że plan postępowań będzie musiał być zamieszczony w Biuletynie Zamówień Publicznych i na stronie internetowej zamawiającego (art. 23 ust. 1 nowego Pzp), a ponadto zamawiający będzie zobowiązany zapewnić aktualność planu postępowań poprzez zamieszczanie aktualizacji planu zarówno w BZP, jak i na stronie internetowej zamawiającego. 


Wymagać to będzie ze strony zamawiającego reagowania, gdy wobec ujętych w planie postępowań zostaną podjęte decyzje o zaniechaniu ich wszczynania, a także reagowania na sytuacje, gdy na skutek podjętych decyzji konieczne będzie wprowadzenie do planu postępowań nowych pozycji obejmujących w szczególności informacje dotyczące:

  • przedmiotu zamówienia,
  • rodzaju zamówienia według podziału na zamówienia na roboty budowlane, dostawy lub usługi,
  • przewidywanego trybu albo procedury udzielenia zamówienia,
  • orientacyjnej wartości zamówienia,
  • przewidywanego terminu wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia.

Ustawodawca w art. 23 ust. 6 Pzp z 2019 r. przyznał ministrowi właściwemu do spraw gospodarki kompetencję do określenia, w drodze rozporządzenia, wzoru planu postępowań o udzielenie zamówień. Zaproponowane zmiany w zakresie zamieszczania planu postępowań oraz jego aktualizacji, przez niektórych zamawiających publicznych, choć powinny znacząco wpłynąć na przejrzystość ich działań, to jednak nie można zapomnieć, że stanowić będą dodatkowe obciążenie dla osób po stronie zamawiających obsługujących postępowania o udzielenie zamówień publicznych, i to przez cały rok1, a nie jak dotychczas jednokrotnie – po przyjęciu planu finansowego (budżetu).

Zmienione obowiązki zamawiających na etapie przygotowania postępowania

Modyfikacji uległy uregulowania dotyczące wyłączania osób po stronie zamawiających, biorących udział w przygotowaniu postępowania. Oprócz regulacji dotyczących wyłączania tych osób na etapie prowadzenia postępowania, ujętych w art. 56 ust. 1 i ust. 2 nowego Pzp (konflikt interesów), zbliżonych do unormo-
wań zawartych w art. 17 ust. 1 pkt 1–4 i ust. 2 Pzp z 2004 r. wprowadzono przesłanki wyłączania osób prawomocnie skazanych za określone przestępstwa.  Zgodnie z art. 56 ust. 3 nowego Pzp kierownik zamawiającego, członek komisji przetargowej oraz inne osoby wykonujące czynności związane z przygotowaniem lub przeprowadzeniem postępowania o udzielenie zamówienia po stronie zamawiającego lub osoby mogące wpłynąć na wynik tego postępowania lub osoby udzielające zamówienia podlegają wyłączeniu z dokonywania tych czynności, jeżeli zostały prawomocnie skazane za przestępstwo popełnione w związku z postępowaniem o udzielenie zamówienia:

  • o którym mowa w art. 228–230a lub art. 250a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2018 r., poz. 1600 i 2077 oraz z 2019 r., poz. 730, 858, 870 i 1135) lub 
  • przeciwko wiarygodności dokumentów, o którym mowa w rozdziale XXXIV Kodeksu karnego lub przeciwko mieniu, o którym mowa w rozdziale XXXV Kodeksu karnego, lub przeciwko obrotowi gospodarczemu i interesom majątkowym w obrocie cywilnoprawnym, o którym mowa w rozdziale XXXVI Kodeksu karnego, lub 
  • na podstawie art. 46 lub art. 48 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2018 r., poz. 1263 i 1669)
    – o ile nie nastąpiło zatarcie skazania.
     

Ważne

Znaczenie tej zmiany polega na tym, że zamawiający już na etapie powierzania czynności przygotowania postępowania (np. sporządzenia opisu przedmiotu zamówienia) lub przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia będzie zobowiązany odebrać od osób, którym powierza takie czynności, oświadczenie o braku lub istnieniu okoliczności, o których mowa w art. 56 ust. 3. Jak bowiem stanowi art. 56 ust. 6 nowego Pzp, ww. oświadczenie składa się przed rozpoczęciem wykonywania czynności związanych z przygotowaniem lub przeprowadzeniem postępowania o udzielenie zamówienia. 


Niedopatrzenie zamawiającego w tym zakresie może mieć daleko idące skutki dla oceny prawidłowości przygotowania lub przeprowadzenia postępowania, gdyż zgodnie z art. 56 ust. 7 nowego Pzp czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia podjęte przez osobę podlegającą wyłączeniu powtarza się, z wyjątkiem otwarcia ofert oraz innych czynności faktycznych niewpływających na wynik postępowania.  

Także wśród czynności związanych z przygotowaniem postępowania ustawodawca uregulował obowiązki zamawiającego dotyczące podjęcia odpowiednich środków w celu zagwarantowania, że udział danego wykonawcy w postępowaniu nie zakłóci konkurencji. 
 

Ważne

Zgodnie z art. 85 ust. 1 nowego Pzp: jeżeli wykonawca lub podmiot, który należy z wykonawcą do tej samej grupy kapitałowej w rozumieniu ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2019 r., poz. 369), doradzał lub w inny sposób był zaangażowany w przygotowanie postępowania o udzielenie danego zamówienia, zamawiający podejmuje odpowiednie środki w celu zagwarantowania, że udział tego wykonawcy w postępowaniu nie zakłóci konkurencji, w szczególności przekazuje pozostałym wykonawcom istotne informacje, które przekazał lub uzyskał w związku z zaangażowaniem wykonawcy lub tego podmiotu w przygotowanie postępowania, oraz wyznacza odpowiedni termin na złożenie ofert. 


Zamawiający jest zobowiązany wskazać w protokole postępowania środki mające na celu zapobieżenie zakłóceniu konkurencji. Umieszczenie tej regulacji w rozdziale dotyczącym przygotowania postępowania implikuje szereg konsekwencji, w tym obowiązek zamawiającego odpowiednio wczesnego udostępnienia innym wykonawcom informacji, które zamawiający przekazał (uzyskał) w związku z zaangażowaniem wykonawcy (lub podmiotu) w przygotowanie postępowania. Ponadto termin na składanie ofert wymaga odpowiedniego wydłużenia, aby wykonawcy mogli zapoznać się z tymi informacjami, które ich konkurent uzyskał na etapie przygotowania postępowania. W przypadku określonym w art. 85 ust. 1 nowego Pzp zamawiający musi liczyć się z wydłużeniem czasu trwania postępowania, aby móc zagwarantować równość szans wykonawców ubiegających się o zamówienie.

Modyfikacje dotyczące prowadzenia postępowania 

Podobnie jak w obowiązującym obecnie Pzp z 2004 r. także i w nowym akcie prawnym regulującym problematykę zamówień publicznych dopuszczono możliwość dokonywania zmiany ogłoszenia o zamówieniu. Przy czym w postępowaniach o udzielenie zamówienia klasycznego o wartości równej progom unijnym lub przekraczającej je dopuszczalność zmiany ogłoszenia o zamówieniu została znacząco zawężona. 

Zgodnie z art. 90 ust. 3 nowego Pzp: w przypadku gdy zmiany treści ogłoszenia o zamówieniu istotnie zmieniają charakter zamówienia w porównaniu z pierwotnie określonym, w szczególności znacznie zmieniają zakres zamówienia, zamawiający unieważnia postępowanie na podstawie tart. 256. Oznacza to daleko idące ograniczenie możliwości istotnego modyfikowania charakteru zamówienia odzwierciedlonego w pierwotnej treści ogłoszenia o zamówieniu. Przy czym katalog zmian składających się na istotne zmiany charakteru zamówienia, wymieniony w art. 90 ust. 3 nowego Pzp, nie jest zamknięty i oprócz znacznej zmiany zakresu zamówienia obejmuje także inne istotne zmiany charakteru zamówienia. 
 

Ważne

Konsekwencją zawężenia przez ustawodawcę zakresu dopuszczalnych zmian ogłoszenia o zamówieniu jest nakaz unieważnienia postępowania, w przypadku gdyby konieczne było dokonanie istotnej zmiany charakteru zamówienia. Co interesujące, ustawodawca w odniesieniu do postępowań o udzielenie zamówienia klasycznego o wartości mniejszej niż progi unijne, nie wprowadził ograniczeń dotyczących zmiany ogłoszenia o zamówieniu. 


Na mocy art. 266 nowego Pzp do przygotowania i prowadzenia postępowań o udzielenie zamówienia klasycznego poniżej progu unijnego przepisy działu II stosuje się, jednakże z wyłączeniem m.in. art. 90. Natomiast w rozdziale II w art. 267–272 nowego Pzp dotyczących ogłoszeń w zamówieniach poniżej progów unijnych prawodawca nie wprowadził nakazu unieważnienia postępowania, w przypadku gdy zmiany treści ogłoszenia o zamówieniu istotnie zmieniają charakter zamówienia w porównaniu z pierwotnie określonym. W postępowaniach podprogowych utrzymana została więc znacznie większa autonomia zamawiającego w odniesieniu do możliwego zakresu dokonywania zmian w ogłoszeniu o zamówieniu.

Z kolei w stosunku do warunków udziału w postępowaniu ustawodawca wyodrębnił w art. 112 us...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Monitor Zamówień Publicznych"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Roczny dostęp do filmów instruktażowych
  • Cykl szkoleń online
  • Indywidualne konsultacje
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy