Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dyskusja nad przyszłością Pzp

19 listopada 2018

NR 168 (Listopad 2018)

Ewaluacja umowy

511

Ministerstwo Przedsiębiorczości i Transportu oraz Urząd Zamówień Publicznych zapowiedzieli przedstawienie w listopadzie br. projektu nowego Prawa zamówień publicznych. Mimo że prace nad nową ustawą są już bardzo zaawansowane, redakcja MZP postanowiła publikować uwagi i przemyślenia praktyków z dziedziny zamówień publicznych, wychodząc z założenia, że dopóki trwają prace, każda uwaga jest cenna.

Wśród wielu pomysłów, jakie zostały zaproponowane w Koncepcji nowego Pzp, znajduje się propozycja dokonywania ewaluacji zrealizowanych umów w sprawie zamówień publicznych. Nie dotyczy ona obligatoryjnie wszystkich umów, a wyłącznie tych, podczas realizacji których zaistniały określone w koncepcji problemy.

Zasadniczym celem ewaluacji umów ma być zwiększenie efektywności wydatkowania środków publicznych. Dzięki przeanalizowaniu treści umowy oraz sposobu jej realizacji zamawiający może wdrożyć zmiany, mające na celu poprawę procesu zakupowego w odniesieniu do zamówień podobnego typu w przyszłości. 
Koncepcja nakazuje, aby obowiązek sporządzenia ewaluacji zaistniał, jeżeli w trakcie realizacji umowy zajdą następujące okoliczności: 

POLECAMY

  • na realizację zamówienia wydano znacząco wyższą kwotę niż kwota wskazana w ofercie wykonawcy,
  • na wykonawcę zostały nałożone kary umowne obejmujące znaczną wartość przysługującego mu wynagrodzenia,
  • wystąpiły znaczące opóźnienia w realizacji umowy,
  • jakość wykonanego zamówienia znacząco odbiegała od jakości oczekiwanej przez zamawiającego,
  • jedna ze stron odstąpiła od umowy.

Wątpliwości

Wyraźnie widać, iż tak zarysowane przesłanki obligatoryjnego sporządzenia ewaluacji same w sobie generują pewną wątpliwość – są skrajnie nieprecyzyjne. O ile ustawodawca nie sprecyzuje ich w trakcie tworzenia nowej ustawy, o tyle powstanie ogromna systemowa wątpliwość, w jakich stanach faktycznych przedmiotowa analiza będzie konieczna. 
Niejasność zakresu zwrotów „znacząco wyższa kwota”, „znaczna wartość”, „znaczące opóźnienie”, „jakość znacząco odbiegająca” w zestawieniu z obowiązkiem sporządzenia ewaluacji jest tym, czego ustawodawca chciałby uniknąć, a więc rozbieżności interpretacyjnych, a czemu poświęcony jest cały rozdział Koncepcji pt. System kontroli zamówień publicznych (s. 89–94 Koncepcji). 
Można oczywiście starać się stworzyć odniesienia lub analogie do istniejących w ustawie progów procentowych lub kwotowych, jednak nawet najbardziej trafne interpretacje zapisów ustawy nie zastąpią czytelnego i zrozumiałego przepisu. 

Ważne!

Praktyka kontrolna wskazuje, iż dla zespołu z jednej instytucji kontrolnej znaczące będzie 5% wartości, a z kolei dla innego (niekiedy niestety z tej samej instytucji kontrolnej) i 15% byłoby nadal nieznaczące. Pewna elastyczność przepisu jest oczywiście konieczna, ale nie aż tak skrajna.

Sformułowanie przesłanek wskazujących na obowiązek sporządzenia ewaluacji dodatkowo budzi szereg innych wątpliwości. Odnosząc się tylko do jednej z nich – wartości znacząco wyższej – należy zadać pytanie, o którą wartość chodzi ustawodawcy. Jeżeli chodzi o wartość zamówienia rozumianą wąsko (kwoty podawane na etapie wszczęcia postępowania), to tracimy z oczu zarówno przyszłe zamówienia modyfikujące pierwotny zakres (obecnie – z wolnej ręki na podstawie art. 67 ust. 1 pkt 6 i 7 Pzp), a także część aneksów.
Jak traktować aneks, który został przewidziany w treści umowy (obecnie art. 144 ust. 1 pkt 1 Pzp), a który znacząco modyfikuje zarówno zakres przedmiotowy umowy, jak i jej wartość? W kontekście zamówień udzielanych w pewnym czasowym oddaleniu od zakończenia podstawowego zakresu kontraktu powstaje dodatkowe pytanie, kiedy taką ewaluację należy sporządzić.

Braki

Koncepcja – co dość zaskakujące – nie odnosi się do wymaganej, minimalnej treści ewaluacji, natomiast proponuje, aby obok niej zamawiający, według własnego uznania, sporządzał raport z realizacji zamówienia. 
W raporcie, obok oczywistej, diagnostycznej części zawierającej podsumowanie realizacji umowy, elementem koniecznym byłyby wnioski na przyszłość, co do zmiany sposobu/przedmiotu realizacji zamówienia z punktu widzenia celowości, gospodarności i efektywności wydatkowania środków publicznych, w tym dotycz...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy