Dołącz do czytelników
Brak wyników

Temat numeru

13 sierpnia 2018

NR 153 (Czerwiec 2017)

Rozbieżności w przepisach zamówieniowych i budowlanych

0 34

Do dnia 19 lutego 2013 r., zgodnie z ustawą – Prawo zamówień publicznych, pod pojęciem robót budowlanych należało rozumieć wykonanie albo zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 290), a także realizację obiektu budowlanego za pomocą dowolnych środków, zgodnie z wymaganiami określonymi przez zamawiającego.

Zgodnie z tą definicją decydującym aktem prawnym w rozstrzyganiu, czy mamy do czynienia z zamówieniem na robotę budowlaną, czy usługę, było Prawo budowlane (Pb). To, co według Prawa budowlanego było robotą budowlaną, było także robotą budowlaną zgodnie z Pzp.

Zgodnie ustawą – Prawo budowlane obowiązywały następujące definicje:

Roboty budowlane –  budowa, przebudowa, montaż, remont lub rozbiórka obiektu budowlanego.

Budowa – wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego.

Przebudowa – wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego.

Remont – wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym.

Obiekt budowlany to:

  • budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi;
  • budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami;
  • obiekt małej architektury.

Budynek – obiekt budowlany trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach.

Budowla – każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, taki jak: lotniska, drogi, mosty, linie kolejowe, oczyszczalnie ścieków, fundamenty pod maszyny i urządzenia jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową (np. fundamenty pod: kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, a więc fundamenty pod niektóre tymczasowe obiekty budowlane) itp.

Obiekty małej architektury – niewielkie obiekty: kultu religijnego, posągi, wodotryski, piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki i tym podobne obiekty.

Urządzenia budowlane – urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, takie jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki.

Ważne!

Pomoc w rozstrzyganiu, czy dane zamówienie było robotą budowlaną, czy nie, stanowiły przepisy zamieszczone w art. 29–31 Pb. Wymieniono w nich rodzaje robót, przy realizacji których nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Wniosek z tych zapisów, w omawianym aspekcie, jest taki, że wszystkie wymienione w tych przepisach roboty są robotami budowlanymi w rozumieniu Prawa zamówień publicznych.

Zmiany w przepisach – interpretacje UZP

Od dnia 20 lutego 2013 r., zgodnie z art. 2 pkt 8 Pzp, roboty budowlane to wykonanie albo zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 2c Pzp lub obiektu budowlanego, a także realizacja obiektu budowlanego, za pomocą dowolnych środków, zgodnie z wymaganiami określonymi przez zamawiającego. W związku z powyższym wydano rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 3 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu robót budowlanych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1372).

Ważne!

(…) Załącznik zawierający wykaz robót budowlanych, wprowadzony do prawa polskiego omawianym rozporządzeniem – napisano w Informatorze UZP Nr 2/2013 – ma zastosowanie wyłącznie na gruncie stosowania przepisów ustawy – Prawo zamówień publicznych.

Oznacza to – stwierdzono w ww. Informatorze UZP oderwanie pojęcia zakresu przedmiotowego zamówienia na roboty budowlane od definicji znajdujących się w innych krajowych aktach prawnych, w szczególności w ustawie – Prawo budowlane. A zatem przedmiotowy załącznik nie będzie miał zastosowania do uregulowanych w Prawie budowlanym kwestii związanych np. z wydawaniem decyzji administracyjnych w budowlanym procesie inwestycyjnym. W efekcie nowe definicje robót budowlanych i obiektu budowlanego nie będą miały wpływu na rozumienie tych pojęć w innych aktach normatywnych zawierających ich definicję oraz na interpretację przepisów budowlanych czy też przepisów dotyczących podatków oraz kwalifikowania wydatków.

Podobne stanowisko wyraził UZP w opinii z dnia 31 grudnia 2013 r. pt. „Opis i szacowanie przedmiotu zamówienia na roboty budowlane”: Wprowadzone do porządku prawa krajowego nowelizacją pojęcie robót budowlanych i pojęcie obiektu budowlanego w rozumieniu dyrektyw unijnych z zakresu zamówień publicznych są pojęciami autonomicznymi dla zamówień publicznych – mają zastosowanie wyłącznie na gruncie stosowania przepisów ustawy – Prawo zamówień publicznych, w szczególności w celu dokonania czynności szacowania wartości przedmiotu zamówienia – czytamy w dokumencie. Przepisy w obecnym brzmieniu wskazują bowiem, że jako roboty budowlane w rozumieniu Pzp będą określane także świadczenia, które nie odpowiadają pojęciu robót budowlanych na gruncie ustawy – Prawo budowlane, np. usługi wynajmu sprzętu budowlanego i do wyburzeń z obsługą operatorską. Wobec powyższego, szacując wartość zamówienia na potrzeby inwestycji budowlanej, którejrealizacja obejmie obok innych robót budowlanych także ww. świadczenia, należy zsumować je z szacowaną wartością pozostałych robót budowlanych wykonywanych w ramach realizacji tej inwestycji budowlanej, stosownie do wykazu stanowiącego załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 3 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu robót budowlanych (Dz. U., poz. 1372). Definicje te pozostają również bez wpływu na dokonywanie opisu przedmiotu zamówienia, w skład którego wchodzą świadczenia, które w rozumieniu ustawy – Prawo budowlane nie są robotami budowlanymi.

Z oczywistych względów do świadczeń traktowanych celem szacowania przedmiotu jako roboty budowlane, niebędących jednak robotami w rozumieniu Prawa budowlanego, nie znajdują zastosowania zasady dokonywania opisu przedmiotu zamówienia na roboty budowlane określone w art. 31 Pzp, czy szacowania wartości zamówienia w oparciu o art. 33 Pzp. Wobec takich świadczeń opis i szacowanie następuje na zasadach ogólnych, określonych odpowiednio w art. 29 i 30 oraz art. 32 Pzp.

Dokonanie opisu przedmiotu zamówienia na roboty budowlane – w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane – następuje według dotychczasowych zasad, za pomocą dokumentacji projektowej, specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót budowlanych albo programu funkcjonalno-użytkowego, stosownie do zasad określonych art. 31 Pzp, zaś szacowanie wartości takich robót następuje stosownie do zasad określonych art. 33 Pzp.

Ważne!

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 3 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu robót budowlanych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1372) zostało zastąpione rozporządzeniem Ministra Rozwoju z dnia 26 lipca 2016 r. w sprawie wykazu robót budowlanych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1125), jednak jego treść nie uległa zmianie.

Obecnie obowiązująca definicja roboty budowlanej „zrywa” z Prawem budowlanym, a więc z zasadą, która obowiązywała od początku funkcjonowania systemu zamówień publicznych i która określała: jeżeli dane zamówienie było robotą budowlaną zgodnie z Prawem budowlanym, było także robotą budowlaną zgodnie z Pzp.

Ważne!

W obecnym stanie prawnym, jeżeli to, co zamawiający chce zamówić (przedmiot zamówienia), jest wymienione w ww. „wykazie robót” – jest robotą budowlaną zgodnie z Pzp.

Dotyczy to także – moim zdaniem – remontów wszystkich elementów obiektu budowlanego, a nawet ich bieżącej konserwacji, która w rozumieniu poprzedniej definicji nie była robotą budowlaną. Aktualnie wszystkie zamówienia ingerujące w obiekt budowlany są robotami budowlanymi. Przykładowo, zamówienia polegające na malowaniu ścian, remontowaniu i renowacji parkietów, wykonywaniu, remontowaniu, wymianie wszelkich instalacji i urządzeń znajdujących się na lub w obiektach budowlanych, montowaniu instalacji fotowoltaniczej czy kolektorów słonecznych do podgrzewania wody w istniejących budynkach, wymianie dźwigów (wind), naprawie dróg (w tym bieżące ich utrzymanie) itd. Oczywiście jeżeli wartość tych jednostkowych zamówień, a więc zawieranych umów, nie będzie równa lub wyższa niż 30 000 euro, umowy będą zawierane bez stosowania Pzp.

Ważne!

Zgodnie z powyższą opinią mogą zdarzyć się sytuacje, w których według Pzp dane zamówienie będzie robotą budowlaną, ale nie będzie robotą budowlaną według Prawa budowlanego i odwrotnie, np. usługi wynajmu sprzętu budowlanego i do wyburzeń z obsługą operatorską.

Z doświadczeń zamawiających

W praktyce wystąpią więc następujące sytuacje:

  1. w zakres zamówienia wchodzą roboty budowlane tylko w rozumieniu Pzp – odnośnie do ich opisywania oraz szacowania (obliczania ich wartości) należy stosować odpowiednio przepisy zamieszczone w art. 29 i 30 Pzp oraz art. 32 Pzp, a więc przepisy ogólne dotyczące wszystkich rodzajów zamówień (roboty budowlane, dostawy i usługi);
  2. w zakres zamówienia wchodzą roboty budowlane w rozumieniu Pzp i roboty w rozumieniu Pb – roboty w rozumieniu Pzp należy sumować z robotami w rozumieniu Pb, a do ich opisywania należy stosować art. 29, 30 i 31 Pzp (dotyczy tylko robót budowlanych), a do obliczania ich wartości – art. 32 i 33 Pzp, więc tak, jak było do dnia 19 lutego 2013 r.;
  3. w zakres zamówienia wchodzą roboty budowlane tylko w rozumieniu Pb – do ich opisywania mają...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Monitor Zamówień Publicznych"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Roczny dostęp do filmów instruktażowych
  • Cykl szkoleń online
  • Indywidualne konsultacje
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy