Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zadowoleni wykonawcy, dociążeni zamawiający

Artykuły | 7 listopada 2019 | NR 179
5

Ocena nowego Prawa zamówień publicznych może być dokonywana z uwzględnieniem różnych aspektów, w zależności od zastosowanych kryteriów analizy. Jeżeli weźmie się pod uwagę stosunek przetargowy zamawiający – wykonawca i pakiet wzajemnych uprawnień i zobowiązań, to nowy akt prawny zdecydowanie wzmacnia wykonawcę.

Narzędzia wykonawcy

Można wskazać kilka kluczowych obszarów, w których wykonawcy uzyskają nowe lub poszerzone narzędzia. Przede wszystkim jest to możliwość składania odwołań bez ograniczeń we wszystkich postępowaniach od progu bagatelności. Zwiększona transparentność powiększy zakres kontroli wykonawcy nad dotychczas niedostępnymi dla niego działaniami zamawiającego. W tym zakresie należy wymienić obowiązek publikacji ogłoszeń wszczynających postępowanie o wartości większej niż 50 tys. euro netto (o innych aspektach tego obowiązku poniżej), obowiązek sporządzenia (jawnej) analizy potrzeb i wymagań w postępowaniach unijnych, obowiązkowe ogłoszenie o wykonaniu umowy – po wykonaniu każdej umowy objętej Pzp.

Istotnym narzędziem wzmacniającym pozycję kontraktową wykonawcy będzie wprowadzenie klauzul niedozwolonych do projektów umów sporządzanych przez zamawiających. W celu zobligowania Krajowej Izby Odwoławczej do zajmowania się klauzulami wprost wskazano, iż stanowi to przedmiot kognicji KIO (art. 513 ust. 1). 

Kolejnym interesującym zabiegiem ustawodawcy, który powinien ucieszyć wykonawców, jest wprowadzenie, a w zasadzie zdublowanie zasady, która funkcjonuje w Kodeksie cywilnym, ale jak należy się domyślać, „nie przyjęła się” w praktyce realizacji umów w sprawie zamówienia publicznego. Jest to zasada współdziałania stron przy realizacji umowy (odpowiednik w art. 354 k.c.). Brak praktycznego zrozumienia istoty tego współdziałania i zastosowania się do niej jest jednym z częstych zarzutów wykonawców, w szczególności w przypadku dużych kontraktów na projekty infrastrukturalne.
 

Ważne

Narzędziem, często wskazywanym jako najistotniejszy element nowej ustawy sprzyjający wykonawcom, jest obowiązkowa indeksacja wynagrodzenia wykonawcy uzależniona od wzrostu cen na rynku (niezależnie od utrzymanej waloryzacji powiązanej ze zmianami VAT, minimalnego wynagrodzenia i składek ZUS).


Umowy

Niezależnie od przepisów, które wzmacniają pozycję wykonawcy w postępowaniu o zamówienie publiczne, można wskazać nowe przepisy, które powinny posłużyć uracjonalnieniu postanowień umownych.
Pierwszym z nich jest narzucenie określenia w umowie terminów w dniach, tygodniach, miesiącach lub latach (a nie datach dziennych), chyba że wskazanie daty wykonania umowy jest uzasadnione obiektywną przyczyną. Powinno to zapobiec dylematom związanym ze skutkami przesunięcia dnia zawarcia umowy dla terminów związanych z jej realizacją. Drugim jest nieznane w Kodeksie cywilnym ograniczenie dotyczące kar umownych.
 

Ważne

Zamawiający w każdej umowie będzie miał obowiązek wskazania łącznej maksymalnej wysokości kar umownych, których mogą dochodzić strony. 


Zważywszy, że kara umowna w większości umów nie będzie przysługiwać wykonawcom (co wynika z samej natury kary umownej), oznacza to ograniczenie (czyli zmniejszenie wysokości kar) nałożonych w pierwszej kolejności na zamawiającego.

Tryb podstawowy

Pewnym rozczarowaniem jest konstrukcja tzw. trybu podstawowego, czyli krajowego odpowiednika przetargu nieograniczonego. Dokonując analizy porównawczej przetargu nieograniczonego i trybu podstawowego, można stwierdzić, iż pomiędzy nimi jest jedna kluczowa różnica, kilkanaście drobnych – w zasadzie pomijalnych oraz kilka oczywistych. Do oczywistych należą:

  • publikacja ogłoszenia o zamówieniu w Biuletynie Zamówień Publicznych, a nie Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej,
  • brak obowiązkowej analizy potrzeb i wymagań w trybie podstawowym,
  • niższe wadium w trybie podstawowym,
  • brak sztywnych terminów na pewne czynności i JEDZ w trybie podstawowym.

Ważne

Kluczową różnicą między trybem podstawowym a przetargiem nieograniczonym jest możliwość prowadzenia negocjacji w trybie podstawowym, o ile zostaną one przewidziane w dokumentacji postępowania.


Jest to narzędzie nie do przecenienia, zważywszy na dość szeroki zakres potencjalnych negocjacji, które mogą dotyczyć wyłącznie tych elementów treści ofert,...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Monitor Zamówień Publicznych"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Roczny dostęp do filmów instruktażowych
  • Cykl szkoleń online
  • Indywidualne konsultacje
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy