Dołącz do czytelników
Brak wyników

Prawo

18 września 2018

NR 166 (Wrzesień 2018)

Podstawa wykluczenia

0 253

Przepis art. 24 ust. 5 pkt 4 Pzp określający podstawę wykluczenia wykonawcy z powodu niewykonania lub nienależytego wykonania umowy został wprowadzony ustawą nowelizującą z czerwca 2016 r. i stanowi wdrożenie do porządku krajowego regulacji art. 57 ust. 4 lit. g dyrektywy klasycznej.

Zgodnie z regulacją prawa krajowego omawiana podstawa wykluczenia może znaleźć zastosowanie w odniesieniu do wykonawcy, który z przyczyn leżących po jego stronie nie wykonał albo nienależycie wykonał w istotnym stopniu wcześniejszą umowę w sprawie zamówienia publicznego lub umowę koncesji, zawartą z zamawiającym, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1–4 Pzp, co doprowadziło do rozwiązania umowy lub zasądzenia odszkodowania. 
Ustawodawca krajowy zdecydował się nadać omawianej podstawie wykluczenia charakter fakultatywny, w związku z tym może ona znaleźć zastosowanie wyłącznie w przypadku przewidzenia jej w ogłoszeniu o zamówieniu, w SIWZ lub w zaproszeniu do negocjacji.

Znaczące lub uporczywe niedociągnięcia

Orzecznictwo Izby w roku 2017 wyjaśniło przesłankę istotnego stopnia niewykonania lub nienależytego wykonania umowy. Ukształtował się pogląd, zaprezentowany m.in. w uzasadnieniu wyroku z 3 lutego 2017 r., sygn. akt: KIO 139/17, zgodnie z którym przesłanki „istotności” niewykonania lub nienależytego wykonania umowy nie należy utożsamiać wyłącznie z określonym stopniem wykonania tej umowy pod względem wartościowym czy rzeczowym. Znaczenie ma bowiem art. 57 ust. 4 lit. g dyrektywy klasycznej, w którym jest mowa o znaczących lub uporczywych niedociągnięciach w spełnieniu istotnego wymogu w ramach wcześniejszej umowy. 
W związku z powyższym regulacja art. 24 ust. 5 pkt 4 Pzp obejmuje swym zakresem także przypadki świadczenia nieodpowiadającego istotnym dla zamawiającego wymaganiom, które były zapisane w umowie, a także powtarzające się nagminnie takie same wady świadczenia wykonawcy, choćby nie w zakresie najistotniejszych wymagań, w tym notoryczne niedochowanie terminu wykonania zamówienia (także wyroki z 9 maja 2017 r., sygn. akt: KIO 706/17, czy z 4 lipca 2017 r., sygn. akt: KIO 1166/17). 
Izba podkreślała doniosłość spoczywającego na zamawiającym obowiązku ustalenia wszystkich przesłanek wykluczenia określonych w art. 24 ust. 5 pkt 4 Pzp oraz odniesienia się do nich w treści uzasadnienia informacji o czynności wykluczenia. Stwierdzono, iż brak wykazania przez zamawiającego chociażby jednej z przesłanek uregulowanych przez ustawodawcę w przepisie art. 24 ust. 5 pkt 4 Pzp wyłącza możliwość wykluczenia wykonawcy na jego podstawie (wyroki z: 12 maja 2017 r., sygn. akt: KIO 741/17, KIO 746/17, 12 maja 2017 r., sygn. akt: KIO 782/17, 4 lipca 2017 r., sygn. akt: KIO 1166/17, 19 października 2017 r., sygn. akt: KIO 2095/17, 11 grudnia 2017 r., sygn. akt: KIO 2522/17). 

Z przyczyn leżących po stronie wykonawcy

Z analizy stanów faktycznych spraw rozpoznawanych przez Izbę wynika, iż szczególne trudności napotykała konieczność wykazania przez zamawiających przesłanki, że niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy wynikało z przyczyn leżących po stronie wykonawcy, oraz przesłanki istotności niewykonania lub nienależytego wykonania umowy. Zamawiający podejmowali decyzję o zastosowaniu przepisu art. 24 ust. 5 pkt 4 Pzp wyłącznie na podstawie posiadanych informacji, że z danym wykonawcą inny zamawiający rozwiązał umowę w sprawie zamówienia publicznego, odstępując od ustalania pozostałych przesłanek składających się na tę podstawę wykluczenia. 
Izba uznawała, iż wobec zaniechania przez zamawiającego wykazania wszystkich przesłanek wykluczenia wykonawcy z postępowania czynność ta została przez niego dokonana z naruszeniem przepisu art. 24 ust. 5 pkt 4 Pzp (wyroki z: 12 maja 2017 r., sygn. akt: KIO 741/17, KIO 746/17, 4 lipca 2017 r., sygn. akt: KIO 1166/17, 19 października 2017 r., sygn. akt: KIO 2095/17). W orzecznictwie Izby prezentowano pogląd, że zamawiający nie może opierać się wyłącznie na informacji otrzymanej od innego zamawiającego, musi dokonać własnej oceny pod kątem ziszczenia się wszystkich przesłanek wykluczenia wykonawcy wskazanych przez ustawodawcę (wyroki z: 12 maja 2017 r., sygn. akt: KIO 741/17, KIO 746/17, 4 lipca 2017 r., sygn. akt: KIO 1166/17). Izba za spóźnione uznawała wykazywanie przesłanek wykluczenia przez zamawiającego dopiero na etapie postępowania odwoławczego. 

Uzasadnienie czynności

Znaczenie treści uzasadnienia czynności wykluczenia wykonawcy było przez Izbę poruszane również na płaszczyźnie proceduralnej, tj. w kontekście zakresu zaskarżenia i rozpoznania odwołania przez Izbę (wyroki z: 12 maja 2017 r., sygn. akt: KIO 741/17, KIO 746/17, 11 grudnia 2017 r., sygn. akt: KIO 2522/17). Wskazywano, iż w ramach postępowania odwoławczego ocenie Izby poddawana jest czynność zamawiającego wynikająca z treści przekazanego wykonawcy zawiadomienia, z uwzględnieniem wskazanej tam podstawy prawnej i faktycznej. Tylko od takiej czynności wykonawcy przysługuje uprawnienie do złożenia odwołania i podniesienia zarzutów opartych na wskazanych przez zamawiającego podstawach. W konsekwencji treść uzasadnienia czynności wykluczenia warunkuje również zakres rozpoznania sprawy przez Izbę. 
Z wykluczeniem wykonawcy na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 4 Pzp związana jest wprowadzona ustawą nowelizującą nowa instytucja przewidująca możliwość tzw....

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Monitor Zamówień Publicznych"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Roczny dostęp do filmów instruktażowych
  • Cykl szkoleń online
  • Indywidualne konsultacje
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy