Dołącz do czytelników
Brak wyników

Prawo

11 marca 2019

NR 172 (Marzec 2019)

Przepisy ogólne w projekcie PZP

0 155

Projekt ustawy – Prawo zamówień publicznych, opublikowany w dniu 24 stycznia 2019 r., jest odpowiedzią na artykułowane od dawna oczekiwania zamawiających i wykonawców na stworzenie całkowicie nowej, uporządkowanej ustawy.

Przekazany do konsultacji projekt zawiera wiele oczekiwanych zmian w zakresie merytorycznym. Dotyczą one w szczególności wyodrębnienia elastycznej procedury udzielania zamówień o wartości poniżej progów unijnych, możliwości negocjowania ofert w celu ich ulepszenia, wyznaczenia jednego sądu właściwego do rozpoznawania skarg, obniżenia wysokości opłat sądowych czy nowych reguł waloryzacji wynagrodzenia wykonawcy. Istotną nowością jest też wprowadzenie regulacji dotyczących postępowania koncyliacyjnego w przypadku sporów powstałych w trakcie realizacji umowy w sprawie zamówienia publicznego o dużej wartości.

Rekomendacje autorów

W uzasadnieniu do projektu ustawy rekomendowano szereg szczególnie istotnych rozwiązań, jak wprowadzenie podstawy prawnej do stworzenia polityki zakupowej państwa, która będzie narzędziem do realizacji jego polityki gospodarczej. Szczegółowo potraktowano projektowane zwiększenie roli planowania w zamówieniach publicznych przez: 

  1. wprowadzenie obowiązku dokonania analizy przed wszczęciem postępowania o udzielenie zamówienia;
  2. nałożenie obowiązku dla centralnych organów administracji rządowej określenia strategii zarządzania dla poszczególnych kategorii zakupowych (drzewo kategorii zakupowych) oraz wskazanie zamówień stanowiących realizację polityki państwa; obowiązek ten będzie stanowił ramy dla rocznych planów postępowań, obecnie funkcjonujących w Pzp; 
  3. wprowadzenie obowiązku kwartalnej aktualizacji rocznych planów postępowań;
  4. koncentrację ogłoszeń o zamówieniach w oficjalnym publikatorze, tj. Biuletynie Zamówień Publicznych (poniżej progów UE) oraz Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (powyżej progów UE); 
  5. zwiększenie znaczenia dialogu z wykonawcą przez podkreślenie roli przygotowania postępowania; 
  6. wprowadzenie do ustawy zasady efektywności. 

Istotne jest znaczenie wprowadzonych uproszczeń, np. w kwestii zasad podmiotowej kwalifikacji wykonawców (przez uproszczenie warunków udziału w postępowaniu oraz ograniczenie i doprecyzowanie przesłanek wykluczenia), a także uproszczenie proceduralne w postępowaniach powyżej i poniżej progów unijnych (wprowadzenie podstawowej procedury uproszczonej). Podkreśla się też zrównoważenie stron w umowach w sprawie zamówienia publicznego, wprowadzenie obowiązku ewaluacji realizacji umowy, zniesienie odpowiedzialności solidarnej wykonawców w trybie partnerstwa innowacyjnego czy wprowadzenie obowiązku stosowania zaliczek lub częściowych płatności w umowach powyżej 12 miesięcy. 

Przekształcenia

Najbardziej znaczącej przebudowie w stosunku do obecnej konstrukcji Pzp poddano dział I, traktujący o przepisach ogólnych. W projekcie wydzielono je tak, by mogły mieć zastosowanie do wszystkich reżimów udzielania zamówień publicznych. „Przedmiot regulacji” wyodrębniono w rozdziale 1 tego działu, podobnie zresztą, jak to ma miejsce w obecnie obowiązującej regulacji. Jednak wiele jest odmienności zarówno w sposobie ujęcia i usystematyzowania przepisów, jak i definiowaniu pojęć, nie mówiąc o wprowadzeniu nowych. Nowy kształt przybiera zwłaszcza zawarty w oddziale 1 zakres spraw regulowanych ustawą.

Zakres przedmiotowy obejmie kwestie udzielania zamówień publicznych zarówno o wartości równej progom unijnym lub wyższej, jak i zamówień do wartości progowych, co zostało jednoznacznie określone. W art. 2 ust. 1 projektu czytamy, że ustawę stosuje się do udzielania zamówień publicznych oraz organizowania konkursów, których wartość jest równa wyrażonej w złotych równowartości kwoty 30 tys. euro lub przekracza ją, przez zamawiających publicznych, a w punktach następnych – w jaki sposób stosuje się ograniczenia progowe. Z kolei ust. 2 tego artykułu reguluje jasno kwestię zamówień poniżej podstawowego progu:

2. Do udzielania zamówień publicznych o wartości mniejszej niż wyrażona w złotych równowartość kwoty 30 tys. euro, nie mniejszej jednak niż 50 tys. złotych, przez zamawiających publicznych, a niewyłączonych z obowiązku stosowania ustawy, na podstawie przepisów niniejszego działu, które ze względu na swój rodzaj lub charakter mogą być skierowane do szerokiego grona wykonawców, przepisy ustawy stosuje się wyłącznie w zakresie zamieszczania ogłoszeń, o których mowa w art. 415, oraz w zakresie sprawozdań o udzielonych zamówieniach publicznych. 

Nowa ustawa w sposób kompleksowy reguluje proces udzielania zamówień publicznych, uwzględniając specyfikę różnych reżimów udzielania zamówień publicznych, takich jak reżim udzielania zamówień klasycznych, sektorowych czy w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa. Zakres podmiotowy pozostaje w znanym zasięgu, odnosząc się do udzielania zamówień publicznych oraz organizowania konkursów przez podmioty obowiązane do stosowania ustawy, których dzieli się na zamawiających publicznych, zamawiających sektorowych oraz pozostałych zamawiających. Krąg zamawiających publicznych obejmuje podmioty mieszczące się w zakresie definicji instytucji zamawiających w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 dyrektyw klasycznej. Z kolei zamawiający sektorowi odpowiadają podmiotom zamawiającym w rozumieniu art. 4 dyrektywy sektorowej.

Dział „bazowy”

Dział I pt. „Przepisy ogólne” stanowi swego rodzaju bazę dla pozostałych przepisów. W ramach wspomnianego oddziału 1 działu 1 znalazły się, regulacje dotyczące tzw. progów stosowania reżimu ustawy Pzp oraz zasad szacowania wartości zamówienia. W tym zakresie nie zmieniono znanych dotychczas podstaw, lecz warto zwrócić uwagę na niektóre doprecyzowania. Na przykład w przypadku zamówień sektorowych i konkursów oraz zamówień w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa zamawiający będą zwolnieni z obowiązku stosowania przepisów ustawy – tak jak na gruncie obecnie obowiązującym – a więc jeżeli szacunkowa wartość zamówienia publicznego lub konkursu będzie mniejsza niż progi unijne. 

W projekcie tzw. próg bagatelności został opisany w formie pozytywnej, czyli przez wskazanie, od jakiej kwoty ustawę się stosuje, podczas gdy dotychczas zwolnienie ze stosowania procedur ustawowych zamówień do wartości 30 tys. euro wynikało z katalogu wyłączeń.

Wyjatkowość projektowanego przepisu, zgodnie z którym w przypadku zamówień publicznych o wartości mniejszej niż wyrażona w złotych kwota 30 tys. euro, ale nie mniejszej niż 50 tys. zł, ustawa będzie miała zastosowanie wyłącznie w zakresie zamieszczania ogłoszeń o zamówieniu oraz składania sprawozdań o udzielonych zamówieniach publicznych. Jak podkreślono w uzasadnieniu do nowego Pzp, regulacja ta będzie dotyczyć wyłącznie zamówień udzielanych przez zamawiających publicznych, które nie są wyłączone z obowiązku stosowania ustawy, na podstawie jej przepisów oraz które ze względu na swój rodzaj lub charakter mogą być skierowane do szerokiego grona wykonawców.

Podwójny słowniczek

Artykuł 8, zamykający wspomniany oddział 1, zawiera objaśnienie najistotniejszych definicji użytych w przepisach ustawy, czyli tzw. słowniczek. Znalazło się w nim 36 haseł, czyli ponad dwukrotnie więcej niż w słowniczku obecnie obowiązującym (17). Dodano np. definicję dokumentów zamówienia, opisu potrzeb i wymagań, podmiotowych i przedmiotowych środków dowodowych, udzielenia zamówienia publicznego, warunków zamówienia, zamówień klasycznych, zamówień na usługi społeczne i inne szczególne usługi oraz zamówień w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa.

Udzielenie zamówienia publicznego – tę nowo wprowadzoną definicję uznano za kluczową. Modyfikuje ona przedmiotowy zakres stosowania reżimu ustawowego: 25) [Ilekroć ustawie jest mowa o:] udzieleniu zamówienia publicznego – należy przez to rozumieć nabycie przez zamawiającego, w drodze zamówienia publicznego, robót budowlanych, dostaw lub usług od wybranego wykonawcy.

Definicja ta jest inspirowana pojęciem zamówienia w rozumieniu art. 1 ust. 2 dyrektywy klasycznej oraz art. 1 ust. 2 dyrektywy sektorowej. Co prawda, z motywu 4 preambuły do dyrektywy klasycznej wynika, że termin „nabycie” należy rozumieć szeroko, jako uzyskiwanie korzyści z tytułu określonych robót budowlanych, dostaw lub usług, przy czym przeniesienie własności na zamawiającego nie jest konieczne. Nabycia nie można więc utożsamiać z obowiązkiem przeniesienia na zamawiającego własności przedmiotu dostawy lub obiektu budowlanego. Wystarczy, że świadczenie ma być wykonane zgodnie z wymaganiami zamaw...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Monitor Zamówień Publicznych"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Roczny dostęp do filmów instruktażowych
  • Cykl szkoleń online
  • Indywidualne konsultacje
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy